Alkaze | TEKMER Nedir?
2026 11
Kasım

TEKMER Nedir?

AŞAĞI KAYDIR

TEKMER Başvurusu, 5746 Teşvikleri ve Teknoparktan Farkları

TEKMER (Teknoloji Merkezi); Ar-Ge, inovasyon ve teknoloji odaklı işletmelerin kurulmasını, gelişmesini ve sürdürülebilir hale gelmesini destekleyen, teknoloji tabanlı iş fikirlerinin ticarileşmesine katkı sağlayan bir girişimcilik ve teknoloji geliştirme yapısıdır.

KOSGEB’in güncel Teknoloji Merkezi Destek Programı kapsamında TEKMER’lerin; girişimcilere ve işletmelere ön kuluçka, kuluçka ve kuluçka sonrası süreçlerde iş geliştirme, finansmana erişim, eğitim, danışmanlık, mentorluk, çalışma alanı, yatırımcı bağlantıları ve iş ağlarına erişim gibi hizmetler sunması öngörülmektedir.

TEKMER’i teknoloji girişimleri açısından önemli hale getiren unsurlardan biri ise yalnızca sunduğu fiziksel ve operasyonel imkanlar değildir. TEKMER Proje Değerlendirme Kurulu tarafından Ar-Ge ve inovasyon projesi onaylanan işletmeler, proje süresince 5746 sayılı Kanun kapsamındaki önemli vergi ve SGK teşviklerinden yararlanabilir.

TEKMER Ne İşe Yarar?

TEKMER’lerin temel amacı, teknoloji ve yenilik odaklı bir iş fikrinin yalnızca fikir aşamasında kalmayıp geliştirilmesine, doğrulanmasına, ürüne dönüştürülmesine ve ticarileştirilmesine katkı sağlamaktır.

TEKMER bünyesinde sunulabilecek hizmetler arasında;

  • ofis ve ortak çalışma alanları,
  • girişimcilik ve iş geliştirme eğitimleri,
  • teknik ve mali danışmanlık,
  • mentorluk ve koçluk,
  • yatırımcıya ve finansman kaynaklarına erişim,
  • ortak makine, yazılım ve teknik altyapı imkanları,
  • üniversite, sanayi ve girişimcilik ekosistemiyle iş birlikleri,
  • pazara giriş ve büyüme stratejileri,
  • hızlandırıcı programlar

yer alabilir.

KOSGEB düzenlemesi; enerji, savunma, havacılık, ilaç, tıbbi cihaz, biyoteknoloji, robotik, makine, elektronik, bilgi ve iletişim teknolojileri, yazılım, dijitalleşme ve yapay zekâ gibi çok farklı teknoloji alanlarında TEKMER yapılanmasına imkan vermektedir.

TEKMER Firmasına Ne Kazandırır?

TEKMER’in bir teknoloji firması açısından sunduğu avantajları altı temel başlıkta değerlendirmek mümkündür.

1. Vergi Avantajı: %100 Ar-Ge İndirimi

5746 sayılı Kanun kapsamında teknoloji merkezi işletmelerinde gerçekleştirilen uygun Ar-Ge ve yenilik harcamalarının tamamı, şartları dahilinde kurum kazancının veya ticari kazancın tespitinde Ar-Ge indirimi olarak dikkate alınabilir.

Buradaki önemli nokta, %100 Ar-Ge indiriminin harcamanın tamamının firmaya geri ödenmesi anlamına gelmemesidir. Uygun Ar-Ge harcaması, vergi matrahının hesaplanmasında indirim konusu yapılır.

2. Personel Maliyeti Avantajı

TEKMER’de onaylı Ar-Ge ve inovasyon projesinde çalışan uygun Ar-Ge ve destek personeli için önemli personel teşvikleri bulunmaktadır.

5746 kapsamında gelir vergisi stopaj teşviki;

  • doktoralı personel ile belirlenen alanlarda en az yüksek lisans derecesine sahip personel için %95,
  • yüksek lisanslı personel ile belirlenen alanlarda lisans derecesine sahip personel için %90,
  • diğer kapsamdaki personel için %80

oranında uygulanabilmektedir.

Buna ek olarak kapsamdaki Ar-Ge ve uygun destek personelinin ücretleri üzerinden hesaplanan SGK işveren hissesinin yarısı, mevcut düzenlemeye göre 31 Aralık 2028’e kadar desteklenmektedir.

3. Damga Vergisi ve İthalat Avantajları

5746 kapsamındaki Ar-Ge ve yenilik faaliyetlerine ilişkin düzenlenen kağıtlar için damga vergisi istisnası uygulanabilir. Personel ücretlerine ilişkin damga vergisi istisnasında da brüt asgari ücretin 40 katı sınırı bulunmaktadır.

Ayrıca 5746 kapsamında yürütülen Ar-Ge, yenilik ve tasarım projeleriyle ilgili araştırmalarda kullanılmak üzere ithal edilen eşya için şartları dahilinde gümrük vergisi ve fon istisnası uygulanabilir.

4. Ar-Ge Merkezi Kurmadan 5746 Teşviklerine Erişim

TEKMER’in özellikle girişimler ve büyüme aşamasındaki teknoloji şirketleri açısından önemli avantajlarından biri budur.

Bir işletmenin 5746 kapsamındaki teşviklerden yararlanabilmesi için mutlaka ayrıca bir Ar-Ge Merkezi kurması gerekmez.

TEKMER’de yer alan işletmenin Ar-Ge ve inovasyon projesinin TEKMER Proje Değerlendirme Kurulu tarafından onaylanması halinde işletme, onaylanan proje süresince 5746 kapsamındaki muafiyet ve teşviklerden yararlanabilir.

Ancak yalnızca TEKMER’de ofis kiralamak veya TEKMER adresinde şirket kurmak teşvik hakkı oluşturmaz. Onaylanmış Ar-Ge ve inovasyon projesi bulunması temel şarttır.

5. Altyapı ve Ekosistem Avantajı

TEKMER modeli yalnızca mali teşviklerden oluşmaz.

Firmalar TEKMER’in yapısına göre;

ofis, ortak çalışma alanları, toplantı ve eğitim alanları, ortak makine ve yazılım altyapısı, danışmanlık, mentorluk, eğitim ve girişimcilik ağı gibi imkanlardan yararlanabilir.

Bu yapı özellikle erken aşamadaki teknoloji şirketlerinin yüksek başlangıç maliyetlerine katlanmadan ürün ve iş modeli geliştirmesine katkı sağlayabilir.

6. Ticarileşme ve Finansmana Erişim

Bir Ar-Ge projesinin başarılı kabul edilmesi yalnızca teknik çıktının ortaya çıkmasıyla sınırlı değildir. Ürünün pazara çıkması, müşteri doğrulamasının yapılması ve sürdürülebilir bir iş modeline dönüşmesi de önemlidir.

TEKMER’lerin sunduğu yatırımcı bulma, fonlara erişim, hızlandırma programları, iş geliştirme, pazar stratejisi ve ağlara erişim hizmetleri teknoloji girişimlerinin ticarileşme sürecini desteklemeyi amaçlar.

TEKMER Başvurusu Nasıl Yapılır?

“TEKMER başvurusu” kavramında iki farklı süreç birbirinden ayrılmalıdır.

TEKMER Kurmak İçin Başvuru

Teknoloji merkezi kurmak isteyen kuruluşlar KOSGEB Teknoloji Merkezi Destek Programı kapsamında başvuru yapabilir.

Üniversiteler, Teknoloji Geliştirme Bölgesi yönetici şirketleri, teknoloji transfer ofisleri, OSB yönetimleri, kamu kurum ve kuruluşları, oda ve borsalar, ihracatçı birlikleri, Ar-Ge merkezleri/enstitüleri ve şartları sağlayan çeşitli tüzel kişiler TEKMER kuruluşunda yer alabilir. Üniversite veya TGB yönetici şirketi dışındaki bazı kurucular için üniversite ve/veya TGB yönetici şirketi ile iş birliği şartı bulunmaktadır.

TEKMER’de Faaliyet Göstermek İçin Başvuru

Bir teknoloji şirketinin TEKMER bünyesine kabulü ise doğrudan ilgili TEKMER üzerinden yürütülür.

Güncel uygulamaya göre TEKMER’de yer almak isteyen işletme başvurusunu elektronik ortamda ilgili TEKMER’e yapar. Başvuru önce işletici kuruluş tarafından ön değerlendirmeye alınır, uygun bulunan projeler Proje Değerlendirme Kurulu tarafından değerlendirilir.

Başvuruda genel olarak;

  • proje konusu ve amacı,
  • teknolojik yenilik,
  • mevcut çözümlerden farklar,
  • teknik belirsizlikler,
  • Ar-Ge yöntemi,
  • iş paketleri,
  • proje takvimi,
  • proje ekibi,
  • teknik başarı kriterleri,
  • bütçe,
  • ticarileşme potansiyeli

gibi unsurların doğru kurgulanması önemlidir.

TEKMER Başvurusunda Ar-Ge Niteliği Neden Önemlidir?

Her yeni ürün veya yazılım projesi otomatik olarak Ar-Ge projesi değildir.

Başvuruda, projenin yalnızca “ne yapılacağını” değil, hangi teknik problemin nasıl çözüleceğini ortaya koyması gerekir.

Özellikle;

  • teknolojik yenilik,
  • teknik belirsizlik,
  • sistematik araştırma veya deneysel geliştirme,
  • mevcut yöntemlerin ötesine geçen teknik çözüm,
  • ölçülebilir proje çıktıları

Ar-Ge projesinin değerlendirilmesinde kritik unsurlardır.

TEKMER’e Kabul Edildikten Sonra Ne Yapılır?

Projenin kabul edilmesi sürecin sonu değil, 5746 uygulamasının başlangıcıdır.

Güncel KOSGEB düzenlemesine göre işletmenin TEKMER adresinde merkez veya şube açması ve proje kapsamında belirlenen personelini bu birim üzerinden istihdam etmesi gerekir.

Bundan sonra; personel çalışma süreleri, proje faaliyetleri, Ar-Ge harcamaları, bordrolar, SGK teşvikleri ve TEKMER raporlamalarının birbiriyle uyumlu şekilde takip edilmesi önem kazanır.

TEKMER’de yer alan teknogirişimlerin Ar-Ge ve inovasyon projeleri ile bu projelerde görev alan Ar-Ge ve destek personeli bilgileri aylık olarak elektronik ortamda kayıt altına alınmaktadır.

TEKMER Firmalarının Raporlama Yükümlülükleri Nelerdir?

TEKMER firmaları yalnızca proje kabul aşamasında değil, proje boyunca da belirli yükümlülüklere sahiptir.

Güncel KOSGEB düzenlemesine göre işletmelerin yıllık raporlarını her yıl Mayıs ayı sonuna kadar TEKMER işletici kuruluşuna elektronik ortamda iletmesi gerekir.

Raporun süresinde verilmemesi halinde 3 aylık ek süre tanınır. Ek süre sonunda da rapor sunulmazsa muafiyet belgesi düzenlenmez. Raporun Kasım ayı sonuna kadar halen sunulmaması halinde işletme TEKMER’den çıkarılmak üzere Proje Değerlendirme Kuruluna sevk edilir.

Bu nedenle TEKMER teşviklerinin sürdürülebilir şekilde uygulanması için proje, insan kaynakları, muhasebe ve mali müşavir süreçlerinin birlikte yönetilmesi gerekir.

KOSGEB TEKMER Destekleri Nelerdir?

KOSGEB Teknoloji Merkezi Destek Programı kapsamında Kuruluş Desteği, Performans Desteği ve Hızlandırma Desteği bulunmaktadır.

2026 yılı için her bir destek bakımından yıllık üst limit 6.506.000 TL olarak açıklanmıştır. Limitler her yıl TÜFE ve Yİ-ÜFE esas alınarak güncellenmektedir.

Burada çok önemli bir ayrım yapılmalıdır:

Bu destekler TEKMER’de ofis kiralayan her firmaya doğrudan verilen 6.506.000 TL’lik destekler değildir.

Teknoloji Merkezi Destek Programının yararlanıcısı esas olarak TEKMER işletici kuruluştur. TEKMER içerisindeki teknoloji firmalarının mali avantajları ise şartları sağladıkları ölçüde başta 5746 sayılı Kanun kapsamındaki teşviklerden oluşmaktadır. KOSGEB Uygulama Esasları da “yararlanıcı”yı program kapsamında desteklenen TEKMER işletici kuruluşu olarak tanımlamaktadır.

Bu ayrım, “TEKMER desteği ne kadar?” sorusunun doğru cevaplanması açısından önemlidir.

TEKMER ile Teknopark Arasındaki Fark Nedir?

TEKMER ile teknopark aynı yapı değildir.

Teknoparklar, 4691 sayılı Teknoloji Geliştirme Bölgeleri Kanunu kapsamında faaliyet gösteren teknoloji geliştirme bölgeleridir.

TEKMER’ler ise KOSGEB’in teknoloji merkezlerine ilişkin sistemi kapsamında faaliyet gösterir ve TEKMER’de onaylı Ar-Ge/yenilik projesi yürüten firmaların teşvik yapısının temelinde 5746 sayılı Kanun bulunur.

En önemli farklardan biri kurumlar vergisi uygulamasıdır.

Konu TEKMER Teknopark
Temel yapı Teknoloji merkezi Teknoloji Geliştirme Bölgesi
Temel teşvik mevzuatı 5746 sayılı Kanun 4691 sayılı Kanun
Teşvik için proje TEKMER Proje Değerlendirme Kurulu onayı gerekir Yönetici şirket tarafından kabul edilen proje/faaliyet esas alınır
Kurumlar/Gelir Vergisi Uygun Ar-Ge harcamaları üzerinden Ar-Ge indirimi Uygun yazılım, tasarım ve Ar-Ge faaliyetlerinden elde edilen kazanç istisnası
Personel teşviki 5746 kapsamında stopaj teşviki ve SGK desteği 4691 kapsamındaki personel teşvikleri
KDV TEKMER statüsü tek başına satışlarda genel KDV istisnası sağlamaz Belirli yazılım teslim ve hizmetlerinde şartları dahilinde KDV istisnası bulunabilir
Ekosistem Kuluçka, mentorluk, altyapı, yatırımcı ve iş geliştirme Teknoloji geliştirme bölgesi ekosistemi, üniversite-sanayi iş birliği ve Ar-Ge ortamı

4691 sayılı Kanun kapsamında teknoparkta yürütülen uygun yazılım, tasarım ve Ar-Ge faaliyetlerinden elde edilen kazançlar 31 Aralık 2028’e kadar gelir veya kurumlar vergisinden istisna edilebilmektedir. Ayrıca belirli yazılım teslim ve hizmetlerinde KDV istisnası bulunmaktadır.

TEKMER’de ise temel mantık kazancın vergiden tamamen istisna edilmesi değil, uygun Ar-Ge harcamalarının Ar-Ge indirimi yoluyla vergi matrahından düşülmesidir.

Bu nedenle “TEKMER mi, teknopark mı daha avantajlı?” sorusunun tek bir cevabı yoktur. Firmanın;

  • proje yapısı,
  • personel sayısı,
  • Ar-Ge harcaması,
  • gelir modeli,
  • ürün veya yazılım satışları,
  • kârlılık durumu,
  • lokasyon ihtiyacı,
  • büyüme planı

birlikte değerlendirilmelidir.

TEKMER’de KDV İstisnası Var mı?

TEKMER’de bulunmak, firmanın ürün veya hizmet satışlarını otomatik olarak KDV’den istisna hale getirmez.

Bu konu özellikle teknopark uygulamasıyla sık karıştırılmaktadır.

Teknoparklarda belirli yazılım teslim ve hizmetleri için özel KDV istisnası bulunmasına karşılık, aynı istisna yalnızca TEKMER’de faaliyet gösteriliyor olması nedeniyle uygulanamaz.

Firmanın başka bir KDV istisnası kapsamına giren işlemleri bulunuyorsa bunlar kendi mevzuatı çerçevesinde ayrıca değerlendirilmelidir.

TEKMER’de Faaliyet Göstermek İçin Ar-Ge Merkezi Kurmak Gerekir mi?

Hayır.

TEKMER modelinin önemli avantajlarından biri, işletmenin ayrıca Ar-Ge Merkezi statüsü almadan da onaylı Ar-Ge ve inovasyon projesi üzerinden 5746 teşvik mekanizmasına erişebilmesidir.

Bu nedenle TEKMER; henüz Ar-Ge Merkezi büyüklüğüne ulaşmamış ancak sistematik Ar-Ge faaliyeti yürüten teknoloji şirketleri açısından önemli bir alternatif oluşturabilir.

Kimler TEKMER’de Faaliyet Gösterebilir?

TEKMER’ler temel olarak;

teknoloji veya yenilik odaklı iş fikri bulunan girişimler, yazılım şirketleri, yapay zekâ ve dijital teknoloji girişimleri, elektronik ve gömülü sistem firmaları, biyoteknoloji ve medikal teknoloji şirketleri, savunma ve havacılık teknolojileri geliştiren işletmeler ile yeni ürün, süreç veya hizmet geliştiren Ar-Ge odaklı şirketler için uygun olabilir.

Ancak her TEKMER’in belirli bir tema, sektör odağı ve kabul politikası bulunabilir.

Bu nedenle başvuru öncesinde yalnızca boş ofis veya kira koşullarının değil, TEKMER’in teması, proje kabul kriterleri, altyapısı, danışmanlık imkanları ve girişimin uzun vadeli ihtiyaçları birlikte değerlendirilmelidir.

2026 İçin Dikkat Edilmesi Gereken Bir Diğer 5746 Düzenlemesi

2026 yılı itibarıyla yıllık beyanname üzerinden yararlanılan Ar-Ge indirimi 5.000.000 TL ve üzerinde olan gelir ve kurumlar vergisi mükellefleri açısından girişim sermayesine ilişkin ek yükümlülük ayrıca takip edilmelidir.

Güncel düzenlemeye göre ilgili tutarın %3’ü, yıllık azami 100.000.000 TL ile sınırlı olmak üzere mevzuatta belirlenen girişim sermayesi araçlarına yönlendirilmelidir.

Özellikle yüksek Ar-Ge harcaması bulunan TEKMER firmalarının bu konuyu yıllık kurumlar vergisi ve Ar-Ge indirimi hesaplamaları sırasında ayrıca değerlendirmesi gerekir.

TEKMER Danışmanlığı Neden Önemlidir?

TEKMER süreci yalnızca bir proje başvurusunun hazırlanmasından ibaret değildir.

Başvurunun ardından;

proje yönetimi → personel sürelerinin takibi → bordro ve SGK uygulaması → Ar-Ge harcamalarının ayrıştırılması → aylık/yıllık raporlama → proje revizyonları → proje bitişi → yeni proje planlaması

birbiriyle bağlantılı şekilde yürütülmelidir.

Projede gerçekleştirilen her faaliyet Ar-Ge kabul edilmediği gibi, yapılan her harcama da otomatik olarak Ar-Ge indirimi kapsamında değerlendirilemez. Benzer şekilde personelin yalnızca proje ekibinde görünmesi yeterli değildir; fiili çalışma süreleri ile bordro ve teşvik uygulamalarının da uyumlu olması gerekir.

Bu nedenle TEKMER teşviklerinin yalnızca başvuru aşamasında değil, proje boyunca teknik ve mali açıdan birlikte yönetilmesi önemlidir.

Alkaze TEKMER ve 5746 Danışmanlığı

Alkaze Danışmanlık; Ar-Ge ve inovasyon projeleri, 5746 sayılı Kanun uygulamaları, teknopark projeleri, TÜBİTAK ve KOSGEB destekleri alanındaki deneyimiyle işletmelerin TEKMER süreçlerini teknik ve mali açıdan bütüncül olarak değerlendirmektedir.

Danışmanlık kapsamında;

  • TEKMER uygunluk değerlendirmesi,
  • Ar-Ge ve inovasyon projesinin hazırlanması,
  • proje başvuru ve revizyon süreçleri,
  • 5746 teşviklerinin uygulanması,
  • personel ve bordro süreçlerinin kontrolü,
  • Ar-Ge harcamalarının uygunluk değerlendirmesi,
  • aylık ve yıllık raporlama,
  • denetim öncesi kontrol,
  • mevcut projenin bitişi ve yeni proje planlaması,
  • TEKMER–Teknopark–Ar-Ge Merkezi alternatiflerinin karşılaştırılması

konularında işletmelere destek sağlanmaktadır.

Teknoloji odaklı faaliyetleriniz için TEKMER, teknopark veya diğer Ar-Ge destek modellerinden hangisinin daha uygun olduğunu değerlendirmek ve başvuru sürecinizi planlamak için Alkaze Danışmanlık ile iletişime geçebilirsiniz.

TEKMER Hakkında Sıkça Sorulan Sorular

TEKMER açılımı nedir?

TEKMER, Teknoloji Merkezi ifadesinin kısaltmasıdır. Ar-Ge, inovasyon ve teknoloji odaklı girişimlerin gelişmesini ve iş fikirlerinin ticarileştirilmesini destekleyen bir teknoloji merkezi modelidir.

TEKMER’de hangi teşvikler var?

Onaylı Ar-Ge ve inovasyon projesi bulunan işletmeler, şartları sağlamaları halinde 5746 kapsamında %100 Ar-Ge indirimi, gelir vergisi stopaj teşviki, SGK işveren hissesi desteği, damga vergisi istisnası ve projeyle ilgili belirli ithalat avantajlarından yararlanabilir.

TEKMER’de olmak 5746 teşviklerinden yararlanmak için yeterli mi?

Hayır. İşletmenin Ar-Ge ve inovasyon projesinin TEKMER Proje Değerlendirme Kurulu tarafından onaylanması gerekir. Teşvikler onaylanan proje ve proje süresiyle ilişkilidir.

TEKMER’de kurumlar vergisi istisnası var mı?

Teknoparklardaki 4691 kapsamındaki kazanç istisnası TEKMER’e aynı şekilde uygulanmaz. TEKMER’de 5746 kapsamında temel mekanizma, uygun Ar-Ge harcamalarının Ar-Ge indirimi olarak vergi matrahından düşülmesidir.

TEKMER’de KDV istisnası var mı?

TEKMER’de bulunmak tek başına ürün veya hizmet satışlarında genel KDV istisnası sağlamaz. Teknoparklarda bulunan belirli yazılım KDV istisnasıyla karıştırılmamalıdır.

TEKMER’e kimler başvurabilir?

Teknoloji ve yenilik odaklı proje yürüten, ölçeklenebilir iş modeline sahip işletmeler ilgili TEKMER’in kabul kriterlerini sağlamaları halinde başvuru yapabilir. Başvurular ilgili TEKMER’e elektronik ortamda gerçekleştirilir ve uygun projeler Proje Değerlendirme Kurulu tarafından değerlendirilir.

TEKMER projesi bittikten sonra ne olur?

İşletmenin proje bitişinden itibaren üç ay içinde yeni proje sunmaması halinde TEKMER’den çıkarılma süreci başlar. Ancak bu üç aylık süre, tamamlanan projenin 5746 teşviklerinin üç ay daha devam ettiği anlamına gelmez.

TEKMER mi teknopark mı daha avantajlı?

Bu sorunun cevabı firmanın faaliyet modeline bağlıdır. TEKMER’de 5746 kapsamında harcama bazlı Ar-Ge indirimi, teknoparkta ise 4691 kapsamında uygun faaliyetlerden elde edilen kazanç üzerinden istisna yaklaşımı bulunmaktadır. Firmanın gelir, gider, personel, proje ve ticarileşme modeli birlikte değerlendirilmelidir.